Bu yazıda
geriatri.net · https://www.geriatri.net/yazilar/dulaglutid/
Dulaglutid, tip 2 diyabette kan şekerini düşürmek için kullanılan, haftada bir kez deri altına yapılan bir iğne ilaçtır. Türkiye’de Trulicity adıyla bulunur (kullanma talimatı).
Bu yazı, hekiminiz dulaglutid tedavisine karar verdiyse ilacın nasıl uygulandığını ve nelere dikkat etmeniz gerektiğini anlatır. Bu ilaç grubunun ortak özellikleri ve ileri yaşta dikkat edilecekler GLP-1 İlaçları yazısındadır.
Nasıl etki eder?
Dulaglutid, yemekten sonra bağırsaktan salgılanan GLP-1 hormonunun etkisini taklit eder. Kan şekerini düşürür ve kalp hastalıklarını önlemeye yardımcı olabilir (kullanma talimatı). İştahı azalttığı için kilo kaybına da yol açabilir.
Tip 2 diyabeti olan yaklaşık 10.000 kişinin yaklaşık 5 yıl izlendiği bir çalışmada inme, kalp krizi ya da kalp-damar nedenli ölüm dulaglutid alanların yüzde 12’sinde, plasebo alanların yüzde 13,4’ünde görüldü (EMA özeti).
Kimlere verilir?
Diyet ve egzersizin yetmediği tip 2 diyabetli yetişkinlerde kullanılır:
- Metformin kullanılamıyorsa tek başına
- Diğer şeker ilaçları (tabletler ya da insülin) yetmediğinde onlarla birlikte
Dulaglutid insülin değildir; insülinin yerine kullanılmaz (kullanma talimatı). Diyet ve egzersiz önerilerine uymayı sürdürmeniz önemlidir.
Kimler kullanmamalı?
- İlaca alerjisi olanlar
- Kendisinde ya da ailesinde medüller tiroid kanseri olanlar
- Çoklu endokrin neoplazi tip 2 (MEN 2) adlı hastalığı olanlar
- Tip 1 diyabeti olanlar
- Diyalize girenler (önerilmez)
Tedavinin size uygun olup olmadığını hekiminiz değerlendirir.
Başlamadan önce
- İlaçlarınız — Kullandığınız bütün ilaçları hekiminize söyleyin. İnsülin ya da sülfonilüre grubu bir şeker ilacı kullanıyorsanız hekiminiz bunların dozunu azaltabilir ve kan şekerinizi ölçmenizi isteyebilir.
- Geçirdiğiniz hastalıklar — Daha önce pankreas iltihabı geçirdiyseniz ya da midenin geç boşalması gibi bir sindirim sorununuz varsa hekiminize söyleyin.
Tedavi nasıl düzenlenir?
- Haftada bir kez yapılır. Mümkünse her hafta aynı gün yapın; günün herhangi bir saatinde, aç ya da tok karnına yapılabilir.
- Her kalem tek bir dozdur. Kalem bir kez kullanılır ve atılır.
- Doza hekiminiz karar verir. 75 yaş ve üzerinde hekiminiz tedaviye daha düşük dozla başlayabilir.
- Kalem iğneyi deriye kendisi batırır, ilacı verir ve iğneyi geri çeker.
- Gerekirse iğne gününü değiştirebilirsiniz; son iğneden bu yana en az 3 gün geçmiş olmalıdır.
- Görme sorununuz varsa kalemi, kullanımı konusunda eğitilmiş birinin yardımı olmadan kullanmayın.
- İlk iğneyi yaptığınız günü takvime ya da kalem kutusundaki çizelgeye işaretleyin.
Bu bilgiler kullanma talimatına dayanır.
Kalem adım adım nasıl kullanılır?
Aşağıdaki adımlar kullanma talimatıyla birlikte verilen kalem kullanım kılavuzunun özetidir. İlk uygulamalarda kılavuzdaki resimleri de birlikte okuyun.
Başlamadan önce
- Kalemi buzdolabından çıkarın. İğne yapmaya hazır olana kadar gri alt kapağı çıkarmayın.
- Etiketi kontrol edin. Doğru ilacı aldığınızdan ve son kullanma tarihinin geçmediğinden emin olun.
- Kalemi inceleyin. Kalem hasarlıysa ya da ilaç bulanık, renk değiştirmiş ya da içinde parçacık varsa kullanmayın.
- Ellerinizi yıkayın.
İğne yeri
- İğneyi kendiniz yapıyorsanız — Karın ya da uyluk kullanılır.
- İğneyi bir yakınınız yapıyorsa — Karın, uyluk ya da üst kol kullanılabilir.
- Her hafta iğne yerini değiştirin. Hep aynı bölgeyi kullanmak isterseniz bu bölgenin içinde farklı bir nokta seçin.
İğneyi yapın
- Kapağı çıkarın. Kalemin kilitli olduğundan emin olun. Gri alt kapağı çekerek çıkarın ve atın. Kapağı geri takmaya çalışmayın, iğneye dokunmayın.
- Yerleştirin ve kilidi açın. Kalemin şeffaf tabanını iğne yapılacak yere düz ve sıkıca yerleştirin. Kilit halkasını çevirerek kilidi açın.
- Basın ve tutun. Yeşil düğmeye basın ve basılı tutun; bir “klik” sesi duyarsınız. Tabanı deriye bastırmaya devam edin. Yaklaşık 5–10 saniye sonra, iğne geri çekilirken ikinci bir “klik” duyulur.
- Kalemi deriden çekin. Kalemde gri kısım görünüyorsa iğne tamamlanmıştır.
İkinci yüksek “klik” sesini duymadan kalemi deriden çekmeyin. Bazı kişiler ondan hemen önce daha alçak bir klik sesi de duyabilir; bu normaldir.
Merak edilenler
- Kalemde hava kabarcığı var. Hava kabarcıkları normaldir; zarar vermez ve dozu etkilemez.
- Kapağı çıkarınca iğnenin ucunda bir damla var. Bu normaldir ve dozu etkilemez.
- İğneden sonra deride bir damla sıvı ya da kan var. Bu normaldir ve dozu etkilemez.
- Kilidi açıp kapağı çıkarmadan yeşil düğmeye bastım. Kapağı çıkarmayın, bu kalemi kullanmayın. Yeni bir kalemle iğne yapın.
- Dozun yapılıp yapılmadığından emin değilim. Kalemde gri kısım görünüyorsa doz doğru yapılmıştır.
Kalemin atılması
Kullanılmış kalemi delinmeye dayanıklı bir atık kabına atın. Atık kabı dolunca yeniden kullanmayın; nasıl atılacağını eczacınıza sorun.
Saklama
- Buzdolabında, 2–8 °C arasında saklayın.
- Buzdolabında saklamak mümkün değilse 30 °C’nin altındaki oda sıcaklığında 14 güne kadar saklanabilir.
- Dondurmayın; donmuş kalemi kullanmayın.
- Işıktan korumak için kendi kutusunda saklayın.
- Kalemde cam bölümler vardır. Sert bir yere düşen kalemi kullanmayın; iğneyi yeni bir kalemle yapın.
- Çocukların ulaşamayacağı bir yerde saklayın.
Bir dozu unutursanız
- Sonraki dozunuza en az 3 gün varsa unuttuğunuz dozu hemen yapın. Sonraki dozu her zamanki gününde yapın.
- Sonraki dozunuza 3 günden az kaldıysa unuttuğunuz dozu atlayın. Sonraki dozu her zamanki gününde yapın.
- Unutulan dozu telafi etmek için çift doz yapmayın.
Yan etkiler
En sık görülenler bulantı, ishal ve karın ağrısıdır; bunlar genellikle hafiftir ve zamanla azalır (kullanma talimatı). Diğer olası yan etkiler ve size özel riskler hekim görüşmesinde konuşulur; ilacın kullanma talimatında da yazılıdır. Yan etkileri Türkiye Farmakovijilans Merkezi’ne 0 800 314 00 08 numaralı hattan da bildirebilirsiniz.
Bulantı ya da ishal olduğunda gün içinde yeterli sıvı için. İnsülin ya da sülfonilüre grubu bir ilaçla birlikte kullanıyorsanız şeker düşebilir; belirtiler ve yapılacaklar Şeker Düşmesi yazısındadır.
Tedavi süresince
- Hastaneye yattığınızda ya da başka bir hekime gittiğinizde dulaglutid kullandığınızı söyleyin.
- Uyutularak yapılacak bir ameliyat planlanıyorsa hekiminize dulaglutid kullandığınızı söyleyin.
- Dulaglutid midenin boşalmasını yavaşlattığı için başka ilaçların emilimini etkileyebilir; yeni bir ilaca başlarken hekiminize ya da eczacınıza söyleyin.
- İlacı bırakırsanız kan şekeriniz yükselebilir.
Hekiminize danışmadan yeni bir ilaca başlamayın, kullandığınız ilaçları kesmeyin ve dozlarını değiştirmeyin.
Ne zaman hekime başvurmalı?
Aşağıdakilerden biri olursa hekiminize başvurun:
- Karından sırta yayılan, geçmeyen şiddetli ağrı
- Geçmeyen kabızlıkla birlikte karında şişlik ve kusma
- Kusma ya da ishal nedeniyle yeterince sıvı içememe
- Sık tekrarlayan şeker düşmesi
Kaynaklar
- TRULICITY enjeksiyonluk çözelti içeren kullanıma hazır kalem — kullanma talimatı ve kalem kullanım kılavuzu (TİTCK KÜB/KT veri tabanında "Trulicity" aranarak bulunur) — Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu (TİTCK) / Lilly.
- Trulicity (dulaglutid) — ilaca genel bakış — European Medicines Agency (EMA).