Sağlık ve sağlıklı yaş alma üzerine
Hakkımızdaİletişim

HASTALIKLAR VE BELİRTİLER

Kalp Yetmezliğiyle Yaşamak

Kalp yetmezliğinde günlük yaşam: düzenli tartılma, ilaçlar, tuz ve sıvı, aşılar, kalp rehabilitasyonu, kötüleşmenin belirtileri ve 112 gerektiren durumlar.

Bu yazıda
WhatsApp

Kalp yetmezliğinde kalp, vücudun ihtiyaç duyduğu kanı yeterince pompalayamaz. Adı korkutucu olsa da kalbin durduğu anlamına gelmez. Nefes darlığı, çabuk yorulma ve bacaklarda ya da karında şişlik yapabilir. Tedavi ve yaşam biçimi değişiklikleriyle yakınmalar çoğu zaman kontrol altına alınır ve hastalık uzun yıllar dengede tutulabilir (NHS hasta bilgisi).

Belirtiler

Başlıca belirtiler şunlardır (NHS hasta bilgisi):

  • Günlük işlerde ya da yatarken nefes darlığı
  • Beklenenden çabuk yorulma, halsizlik, baş dönmesi
  • Ayaklarda, ayak bileklerinde, bacaklarda ya da karında şişlik
  • Ani kilo artışı
  • Gece öksürüğü

Düzenli tartılın

Vücutta sıvı biriktiğinde kilo birkaç gün içinde artar. Bu yüzden kalp yetmezliği olan kişilerin düzenli tartılması önerilir (NHS önerisi); ani kilo artışı tedavi gerektirebilir.

  • Her seferinde aynı koşullarda tartılın: örneğin sabah, tuvaletten sonra, kahvaltıdan önce ve benzer giysilerle.
  • Tartıldığınız değerleri bir deftere ya da telefonunuza yazın. e-Nabız uygulamasına da kilo, tansiyon ve şeker değerleri eklenebilir.
  • Hangi kilo artışında hekiminizi aramanız gerektiğini hekiminize sorun ve bir kenara yazın.
  • Bir ay boyunca her günkü kilonuzu tek sayfada tutmak için yazdırılabilir bir çizelge: Kalp yetmezliğinde günlük kilo çizelgesi.

İlaçlar

Kalp yetmezliğinde kullanılan ilaçlar yakınmaları azaltır ve hastalığın kötüleşmesini yavaşlatır. Kalbin yükünü azaltan ilaçlar, idrar söktürücüler ve kalp hızını yavaşlatan ilaçlar bunlar arasındadır. Kendinizi iyi hissetseniz de ilaçları bırakmayın. Hekiminize danışmadan yeni bir ilaca başlamayın, kullandığınız ilaçları kesmeyin ve dozlarını değiştirmeyin.

Bazı ilaçlar kalp yetmezliğini kötüleştirebilir. İbuprofen ve diklofenak gibi romatizma ilaçları vücutta su tutulmasına ve kalp yetmezliğinin kötüleşmesine yol açabilir (Beers ölçütlerine göre). Reçetesiz ağrı kesici almadan önce eczacınıza kalp yetmezliğiniz olduğunu söyleyin. Ayrıntılar Ağrı Kesicileri Güvenle Kullanmak yazısındadır.

İshal, kusma ya da yiyip içememe gibi durumlarda idrar söktürücü ve bazı kalp ilaçlarının geçici olarak ayarlanması gerekebilir. Böyle bir durumda ne yapacağınızı hekiminize önceden sorun.

Tuz ve sıvı

Tuz ya da sıvı kısıtlaması herkese gerekmez. Hekiminiz ne kadar tuz ve sıvı aldığınızı sorar ve kısıtlamayı yalnız gerektiğinde önerir: tuzu ya da sıvıyı çok fazla tüketiyorsanız azaltmanızı, kanınızda sodyum seyrelmişse sıvıyı kısıtlamanızı isteyebilir (NICE önerisi). Size özel bir sınır verilip verilmeyeceğine hekiminiz karar verir. Genel beslenme önerileri Beslenme rehberindedir.

Aşılar

Kalp yetmezliği olan kişilere her yıl grip aşısı ve pnömokok aşısı önerilir (NICE önerisi). Hangi pnömokok aşısının kaç doz yapılacağı İleri Yaşta Aşılar yazısındadır.

Hareket ve kalp rehabilitasyonu

Kalp yetmezliği olan kişilere kişiye göre hazırlanmış, egzersiz içeren bir kalp rehabilitasyon programı önerilir (NICE önerisi). Program öncesinde kişinin buna uygunluğu değerlendirilir. Evde, toplumda ya da hastanede yapılabilir. Hekiminize size uygun bir program olup olmadığını sorun.

Günlük hayatta gücünüzün yettiği kadar hareket edin. Hareket sırasında göğüs ağrısı, ağır nefes darlığı ya da baş dönmesi olursa durun.

Ağır dönemde destek

Hastalık ilerlediğinde yakınmaları hafifletmek ve yaşam kalitesini korumak için palyatif bakım ekipleriyle birlikte çalışılabilir. En iyi tedaviye rağmen yakınmalarınız kötüleşiyorsa palyatif bakım ihtiyacını hekiminizle konuşun (NICE önerisi). Ayrıntılar Palyatif Bakım yazısındadır.

Ne zaman hekime başvurmalı?

Şu durumlarda beklemeden hekime başvurun (NHS önerisi):

  • Yatarken ya da günlük işlerde nefes darlığı
  • Pembe, köpüklü balgam
  • Ani kilo artışı

Bunlara ek olarak şişliğin artması, eskisi kadar yürüyememek ya da gece yastık sayısını artırmak zorunda kalmak da hekime söylenmelidir.

Kaynaklar

  1. Chronic heart failure in adults: diagnosis and management — NICE NG106 (2018; 2025 güncellemesi) — NICE.
  2. Heart failure — NHS.
  3. American Geriatrics Society 2023 updated AGS Beers Criteria® for potentially inappropriate medication use in older adults (2023) — Journal of the American Geriatrics Society.